CYNARA CARDUNCULUS

Vooral de dikke bladstelen en middennerven worden gegeten. Ze zijn van nature vezelig en licht bitter. Enkele weken voor de oogst kunnen de stelen worden samengebonden en met ondoorzichtig materiaal worden afgeschermd. Door dit bleken worden ze doorgaans zachter en milder van smaak. Verwijder voor de bereiding de bladeren, scherpe delen en taaie vezels. De schoongemaakte stelen kunnen daarna worden gekookt, gestoofd of in een ovenschotel worden verwerkt. Ook de jonge bloemhoofden zijn eetbaar, maar ze zijn kleiner en taaier dan die van een artisjok.

Kardoen kan in België meerdere jaren terugkomen, maar de overwintering hangt sterk af van de standplaats. De combinatie van vorst en langdurig natte grond vormt het grootste risico. Kies daarom een zonnige, beschutte plaats met een goed doorlatende bodem. Bescherm de wortelzone bij strenge vorst met een luchtige laag droog blad of stro, zonder het hart vochtig af te sluiten. Het bovengrondse blad kan in een koude winter verdwijnen of beschadigd raken. Wanneer de wortel en het groeipunt gezond blijven, loopt de plant in het voorjaar opnieuw uit.

Voorzie ongeveer één tot anderhalve meter ruimte rond de plant. Kardoen vormt een brede rozet met lange bladeren en kan tijdens de bloei ongeveer anderhalve tot twee meter hoog worden. Door die omvang staat hij het best achteraan in een zonnige border of op een ruime plaats in de moestuin. Zet hem niet vlak naast een smal pad: de bladeren nemen veel plaats in en kunnen scherpe punten hebben. Op een voedselrijke bodem wordt de plant doorgaans forser dan op arme, droge grond.

Ja, kardoen kan scherpe punten aan de bladranden en schutbladeren ontwikkelen. De mate waarin verschilt tussen planten en selecties, maar bij niet nader benoemd zaad of plantmateriaal is voorzichtigheid aangewezen. Draag stevige handschoenen bij het oogsten, verplanten of verwijderen van oud blad. Plaats de plant bij voorkeur niet langs een druk gebruikt tuinpad of op een plek waar kinderen vaak spelen. De scherpe delen moeten ook zorgvuldig worden verwijderd wanneer de bladstelen als groente worden bereid.

Een goed ingewortelde kardoen verdraagt tijdelijke droogte, maar voor een krachtige ontwikkeling is een diepe bodem met voldoende voeding en een gelijkmatige vochtvoorziening gunstiger. Langdurige droogte remt de bladgroei en maakt de eetbare stelen doorgaans taaier. Geef jonge planten en exemplaren die voor consumptie worden geteeld daarom water tijdens aanhoudend droge perioden. De bodem moet tegelijk goed afwateren, want vooral in de winter verdraagt het groeipunt geen langdurig stilstaand vocht.