- Alle producten
- Sierplanten
- Sierstruiken
- Bladverliezend
- NYSSA SYLVATICA
- Bladverliezend
Herfstkleur en groeiwijze
De zwarte tupeloboom (Nyssa sylvatica) wordt vooral aangeplant vanwege zijn uitgesproken herfstverkleuring. Het glanzende, donkergroene blad kleurt in het najaar donkerrood en oranje, vaak aangevuld met gele tinten. De uiteindelijke kleur wordt mede beïnvloed door de bodem en de groeiomstandigheden.
De kroon is aanvankelijk breed piramidaal. Naarmate de boom ouder wordt, gaan de takken sterker afhangen en ontstaat een brede, eironde tot bijna ronde kroon. Op een geschikte standplaats kan de soort uiteindelijk 15 tot 25 meter hoog en 8 tot 12 meter breed worden. Daardoor vraagt hij voldoende ruimte en komt hij het best tot zijn recht als solitaire boom.
De kleine, groenige bloemen verschijnen in april en mei, maar vallen tussen het uitlopende blad nauwelijks op. Vruchtvorming is niet bij ieder exemplaar gegarandeerd.
Standplaats en bodem
Nyssa sylvatica groeit in zon tot halfschaduw. De bodem is bij voorkeur humusrijk, zuur tot neutraal en gelijkmatig vochthoudend. Leemhoudende grond is geschikt zolang de wortelzone niet langdurig uitdroogt. Korte periodes met een hoge waterstand worden beter verdragen dan aanhoudende droogte.
Droge zandgrond en sterk kalkrijke grond zijn minder geschikt. Op kalkrijke bodem kan de opname van voedingsstoffen verstoord raken. Door zijn diepgaande wortelgestel laat een ouder exemplaar zich bovendien moeilijk verplaatsen. Plant deze boom daarom meteen op een plaats waar hij zich blijvend kan ontwikkelen. Verharding vlak rond de stam en wortelzone wordt slecht verdragen.
Nyssa sylvatica kan op een geschikte standplaats uiteindelijk ongeveer 15 tot 25 meter hoog worden. De kroon wordt op latere leeftijd breed eirond en kan 8 tot 12 meter breed worden. De beschikbare ruimte moet daarom zowel bovengronds als rond de wortelzone voldoende groot zijn. Op minder gunstige bodems blijft de boom doorgaans kleiner, maar hij is niet geschikt voor een plaats waar de kroon blijvend smal moet blijven. Voor een gemiddelde kleine stadstuin wordt deze soort op termijn meestal te omvangrijk.
Ja, Nyssa sylvatica verdraagt een vochtige bodem en kan ook korte periodes met een hoge waterstand doorstaan. Dat maakt de boom bruikbaar op plaatsen waar de grond tijdelijk erg nat wordt. Een humusrijke, vochthoudende bodem is geschikter dan een voortdurend uitdrogende standplaats. Tijdelijke overstroming betekent echter niet dat elke zware, verdichte bodem geschikt is. Voldoende bodemstructuur blijft belangrijk voor de ontwikkeling van de wortels. Vooral tijdens de eerste jaren na aanplant mag de kluit in droge periodes niet uitdrogen.
Droge zandgrond is geen goede uitgangssituatie voor Nyssa sylvatica. De boom verlangt een gelijkmatig vochthoudende bodem en reageert minder goed op langdurige droogte. Op zandgrond is aanplant alleen zinvol wanneer voldoende humus aanwezig is en de bodem tijdens droge zomers water kan vasthouden. Een ruime mulchlaag helpt om verdamping te beperken, maar vervangt geen geschikte bodem. Op een structureel droge plaats kiest u beter een boomsoort met een grotere droogtetolerantie.
De intensiteit van de herfstverkleuring wordt mede bepaald door de bodem, de standplaats en het verloop van het najaar. Op een geschikte, licht zure tot neutrale bodem ontwikkelt Nyssa sylvatica doorgaans de kenmerkende rode en oranje tinten. Wanneer de boom onder stress staat door droogte, een sterk kalkrijke bodem of een verstoorde wortelzone, kan de verkleuring minder gelijkmatig zijn. Ook de verhouding tussen zon en halfschaduw beïnvloedt het uiteindelijke kleurbeeld. De exacte combinatie van rood, oranje en geel verschilt daardoor van jaar tot jaar.
Plant Nyssa sylvatica bij voorkeur niet in een kleine, volledig verharde boomspiegel. De soort verdraagt verharding rond de wortelzone slecht en heeft voldoende open, vochthoudende bodem nodig. Houd ook rekening met de uiteindelijke kroonbreedte van 8 tot 12 meter. Door het diepgaande wortelgestel is een ouder exemplaar moeilijk te verplaatsen. Een ruime plantplaats in een gazon, parkzone of brede beplantingsstrook is daarom geschikter dan een smalle strook tussen terras, oprit en fundering.
