SCHOENOPLECTUS LACUSTRIS (MATTENBIES)

Mattenbies is alleen geschikt voor een kleine vijver wanneer de wortelgroei duidelijk wordt begrensd. De plant kan tot enkele meters hoog worden en breidt zich uit via wortelstokken. Zonder begrenzing kan ze andere oeverplanten verdringen en een groot deel van de vijverrand innemen. Voor een ruime, natuurlijke waterpartij kan die sterke groei juist bruikbaar zijn. In kleinere vijvers wordt mattenbies het best in een stevige, ruime vijvermand of een afgebakende plantzone geplaatst.

Schoenoplectus lacustris groeit langs oevers en kan ook in dieper water voorkomen. In water tot ongeveer drie meter diep kan een bijzondere watervorm ontstaan met lange, lintvormige bladeren. Deze diepwatervorm bloeit echter zelden. Voor gebruik in een tuinvijver is een plaats in de natte oeverzone of het ondiepere water praktischer, omdat de kenmerkende rechtopstaande stengels en bruine bloeiwijzen daar beter tot ontwikkeling komen.

Mattenbies groeit vanuit stevige wortelstokken en kan op een geschikte natte standplaats geleidelijk een brede begroeiing vormen. De beschikbare ruimte en waterdiepte bepalen mee hoe snel dit gebeurt. Langs een natuurlijke oever is deze uitbreiding doorgaans aanvaardbaar, maar in een kleine of soortenrijke vijver kan begrenzing nodig zijn. Controleer daarom geregeld of de wortelstokken buiten de voorziene plantzone groeien en verwijder overtollige delen wanneer de plant andere oevervegetatie begint te verdringen.

Nee, mattenbies is niet wintergroen. De bovengrondse stengels verouderen en sterven tijdens de winter af, terwijl de overblijvende wortelstok onder water of in de natte bodem verder leeft. In het voorjaar verschijnen daaruit nieuwe stengels. De soort is goed winterhard in België. Afgestorven stengels kunnen tegen het einde van de winter worden verwijderd voordat de nieuwe groei op gang komt.

Mattenbies is vooral herkenbaar aan de hoge, rolronde stengels die met merg gevuld zijn. Bovenaan verschijnen bruine, langwerpige tot eivormige aren. Het schutblad loopt in dezelfde richting verder als de stengel, waardoor de bloeiwijze zijdelings lijkt te staan. Aan de voet bevinden zich enkele bladeren met een duidelijke bladschijf. Deze combinatie van forse hoogte, ronde stengels en schijnbaar zijdelingse bloei onderscheidt de soort van veel andere oeverplanten.